ประเพณีและวัฒนธรรม

 ไปดูการแห่มังกรที่เลื่องชื่อแห่งเมืองปากน้ำโพ

เมื่อพูดถึงจังหวัดนครสวรรค์หลายคนจะนึกถึงบึงบอระเพ็ด   บ้างก็นึกถึงเมืองที่แม่น้ำปิง วัง ยม น่าน
ไหลมารวมกันเป็นแม่น้ำเจ้าพระยาหรือไม่ก็การแห่มังกรในเทศกาลตรุษจีน  โดยเฉพาะอย่ายิ่งการแห่
มังกรนี้  ในปัจจุบันดูเหมือนว่าจะกลายเป็นจุดเด่นหรือสัญลักษณ์ของนครสวรรค์ไปเสียแล้ว    เนื่อง
จากความโด่งดังด้วยรูปแบบและการแสดงที่ยิ่งใหญ่และสวยงามความจริงแล้วการแห่มังกรนี้เป็นส่วน
หนึ่งของงานประเพณีเจ้าพ่อ-เจ้าแม่ปากน้ำโพนครสวรรค์ซึ่งเป็นงานประเพณีของชาวไทยเชื้อสาย  จีนที่อาศัยอยู่ในย่านตำบลปากน้ำโพ  อ.เมือง  นครสวรรค์ที่ถูกอนุรักษ์สืบทอดมาเป็นเวลากว่า 60ปี ตั้งแต่สมัยบรรพบุรุษ  จัดขึ้นเป็นประจำทุกปีในช่วงเทสกาลตรุษจีน  เพื่อเป็นการแสดงความ   เคารพสักการะและความกตัญญูต่อเจ้าพ่อเทพารักษ์และเจ้าแม่ทับทิมสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมือง 

  ของชาวปากน้ำโพ  และเป็นการเฉลิมฉลองเพื่อความเป็นศิริมงคลโดยมีประวัติความเป็นมาน่าสน
ใจว่าเมื่อประมาณ 70 ปีที่ผ่านมา  ได้เกิดโรคห่า  (อหิวาตกโรค) ระบาดไปทั่ว  ต.ปากน้ำโพ
ชาวบ้านได้รับความเดือดร้อนจากโรคนี้อย่างยิ่งทำให้มีคนป่วยและล้มตายเป็นจำนวนมาก
สุดที่แพทย์จะทำการรักษาเยียวยาได้  เพราะวิทยาการทางการแพทย์สมัยนั้นยังไม่เจริญก้าวหน้า 
ชาวบ้านปากน้ำโพธิ์จึงหันมาพึ่งสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่มีอยู่ในท้องถิ่น  คือ  ศาลเจ้าพ่อเทพารักษ์เจ้าแม่ทับทิม 
ซึ่งเป็นศาลเจ้าเล็กๆ  ตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาตรงข้ามหมู่บ้านตลาดปากน้ำโพ  ซึ่งเป็นที่เคารพ
สักการะของชาวบ้านและผู้สัญจรผ่านไปมา  โดยขอให้เจ้าพ่อเจ้าแม่  ช่วยคุ้มครองปัดเป่าให้พ้นภัย พิบัติจากโรคร้าย  ได้มีการทำพิธีเชิญเจ้าเข้าประทับทรงมีการทำพิธีรักษาโรคโดยการเขียนกระดาษ
ยันต์(ฮู้)  แล้วนำไปเผาไฟใส่น้ำกิน  ปรากฏว่าโรคห่าที่ระบาดอยู่นั้นได้หายไปอย่างน่าอัศจรรย์จนเป็น
ที่เลื่องลือถึงความศักดิ์สิทธิ์ของเจ้าพ่อเจ้าแม่ไปทั่วทั้งใกล้ไกลชาวบ้านที่ได้ยินกิตติศัพท์ต่างก็พากันมา

กราบไหว้บูชาอย่างมากมาย  และเพื่อเป็นการแสดงถึงความกตัญญูกตเวทีต่อเจ้าพ่อ-เจ้าแม่  ชาวบ้านปากน้ำโพจึงได้พร้อมใจกันจัดให้มีการเฉลิมฉลองขึ้นโดยได้อัญเชิญเจ้าพ่อ-เจ้าแม่  ข้ามฝั่ง
มาประทับที่ปะรำพิธีชั่วคราวและแห่แหนไปรอบตลาดปากน้ำโพเพื่อให้ประชาชนที่เคารพนับถือได้กราบ
ไหว้บูชากันอย่างทั่วถึง  และได้มีการแห่แหนเช่นนี้ในปีต่อๆ  มาจนกลายเป็นประเพณีตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา 

โดยจะจัดในช่วงเวลาเทศกาลตรุษจีน  ต่อมาพอถึงปี  พ.ศ.  2506  กรรมการจัดงานเจ้าพ่อ-เจ้าแม่
ได้เสนอให้มีการแสดงการเชิดมังกร  ซึ่งชาวจีนทั่วไปถือว่ามังกรเป็นสิ่งสิริมงคลนำโชคลาภและความ
ผาสุขทั้งปวงมาสู่บ้านเมือง  ทั้งยังเป็นสัญลักษณ์ชั้นสูงขององค์จักพรรดิ์จีนในอดีตเพิ่มขึ้นจากขบวน
แห่ต่างๆ  อีก  1  ขบวน  ในปัจจุบันงานประเพณีเจ้าพ่อ-เจ้าแม่ปากน้ำโพเป็นประเพณีที่สำคัญและมีชื่อ เสียงของจังหวัด  โดยในงานประเพณีฯ  นี้จะมีขบวนแห่แหนต่างๆ  เช่น  การเชิดสิงโต  การแห่มังกร 
เอ็งกอพะบู๊  เจ้าแม่กวนอิม  เหล่านางฟ้า  ล่อโก๊ว  ไทเก๊ก  และการแสดงอื่นๆ  แห่ไปตามถนนสายหลักในเขตเทศบาลเมืองฯ

และรอบตลาดปากน้ำโพการแสดงที่มีชื่อเสียงโด่งดังเป็นที่รู้จักแพร่หลายทั้งชาวไทย
และชาวต่างประเทศ  และสร้างชื่อเสียงให้แก่จังหวัดนครสวรรค์มาก  คือ  การแห่และเชิดมังกร  ซึ่งมีความยิ่งใหญ่มโหฬารสวยงามวิจิตรตระการตาเป็นอย่างยิ่ง  ทั้งนี้เอนื่องจากในการเชิดมังกรทอง
ของชาวปากน้ำโพต้องใช้คนเชิดที่มีความชำนาญและต้องฝึกซ้อมมาดีถึง  150-170  คน  ตัวมังกรยาว 

57-60  เมตร  และสวยงามด้วยลวดลายสีสรรตลอดจนตกแต่งประดับประดาไฟหลากสีตลอดลำตัว
ลักษณะการเชิดมังกรก็สนุกสนานตื่นเต้นเร้าใจการแสดงมีทั้งการพันเสา  การพ่นไฟ  พ่นน้ำ  
และบางปีก็ลงไปเล่นในแม่น้ำในลักษณะของการโผล่จากบาดาลอีกด้วยในปัจจุบันได้มีการพัฒนา
รูปแบบการแสดงเป็นการแสดงในสนามกีฬาประจำจังหวัดประกอบแสง  สี  และเสียง  และมี
การแสดงอื่นๆ  ประกอบรายการด้วยทุกปีจะมีนักท่องเที่ยวเดินทางมาชมการแห่มังกรนี้เป็นจำนวน
มากและผู้ที่ได้ชมการแห่มังกรและการแสดงอื่นๆของงานฯส่วนใหญ่ต่างก็ประทับใจ
และยอมรับเป็นเสียงเดียวกันว่าเป็นการแสดงที่ยิ่งใหญ่และสวยงามมาก

  


ประวัติจังหวัด
นครสวรรค์

สถานที่สำคัญและ
สถานที่ท่องเทียว

ประเพณีและ
วัฒนธรรม

-แห่มังกร
-แข่งเรือยาววัดเกาะหงษ์
-สงกรานต์บ้านเขาทอง
-การรำกลองยาว
-การเต้นกำรำเคียว
-การรำเปิงมาง

คณะผู้จัดทำ

กลับหน้าแรก